در ابتدا بهتر است در مورد نحوه ایجاد و عملکرد آرایه های نرم افزاری بگویم که RAID نرم افزاری برای انجام پردازش و اجرای وظایفش از پردازشگر اصلی سیستم یا CPU کامپیوتر شما استفاده میکند . یعنی پردازشی که RAID قرار است از آن برای فعالیهای خود استفاده کند، بر پردازش های معمول OS یا سیستم عامل و سایر نرم افزارهای اجرا شده در سیستم یا سرور شما بر CPU اضافه شده و در واقع تحمیل میشود. پس RAID نرم افزاری بدون نیاز به سخت افزار خاصی و فقط با استفاده از منابع موجود سیستم مانند CPU و … مثل یک اپلیکشن یا برنامه کاربردی در کنار سایر برنامه ها اجرا میشود.
RAID سخت افزاری نیاز به سخت افزار خاص و کنترلر یا بهتر بگوییم RAID Controller دارد و به آسانی RAID نرم افزاری در دسترس و قابل پیاده سازی نیست . در پیکربندی RAID سخت افزاری عملیات پردازش بر عهده سرور نخواهد بود بلکه بر عهده یک کنترلر RAID میباشد. در نتیجه بار پردازشی اضافی به CPU سرور تحمیل نخواهد شد. RAID سخت افزاری بخاطر نیاز به سخت افزار کنترلر از نظر هزینه گرانتر از RAID نرم افزاری است . اما در عوض امکانات فوق العاده ای خواهد داشت .
دریک مقایسه آزمایشی نشان داده شد که پیکربندی نرم افزاری RAID 6 بار سنگینی را بر روی منابع سیستم تحمیل میکند در حالیکه RAID سخت افزاری در پیکربندی مشابه عملکرد بسیار بهتری دارد.

اگر درحال حاضر از سیستم عاملی استفاده می کنید که RAID را پشتیبانی میکند، نیاز به پرداخت هیچ هزینه ایی نیست. فقط ممکن است احیانا” لازم باشد که مقدار حافظه سیستم تان را اگر کم است افزایش بدهید.
قطعا هزینه RAID سخت افزاری از RAID نرم افزاری با توجه به اینکه نیاز به خرید یک برد سخت افزاری یا RAID Controller است ، گرانتر است. بعضا کمتر افرادی هستند که بصورت جداگانه RAID Controller سخت افزاری خریداری کنند اما این Controller های سخت افزاری معمولا روی سرورها وجود دارد. بعنوان مثال سرورهای شرکت HP برای خودشان یک RAID Controller سخت افزاری دارند که با استفاده از یک نرم افزار به نام HP Smart Start در Boot سیستم و حتی قبل از نصب سیستم عامل راه اندازی می شوند.
عدم نیاز به نصب یا تنظیم و مدیریت کارت یا کنترلر سخت افزاری جدید.
جهت پردازش و مدیریت آرایه ، چرخه های CPU یا CPU Cycles ها استفاده می شوند و این معمولا” ، کار را برای سایر نرم افزارها و سخت افزارها سخت میکند .
دلیل اینکه RAID های نرم افزاری باعث کاهش کارایی سیستم می شوند این است که سیستم عامل برای اینکه داده ها را بر روی دیسک ها بنویسد و متوجه شود که کدام قسمت داده باید در کدام قسمت دیسک ذخیره سازی شود ، نیاز دارد که آنها را پردازش کند.
این مشکل برای سطوح ساده از آرایه مثل سطح یک یا همان آرایه آینه ایی چندان مطرح نیست اما برای سطوح پیچیده تر چون سطح ۵ اهمیت دارد .
کارایی سیستم در انواع RAID های مختلف متفاوت است ، هر چقدر فرآیند RAID پیچیدگی بیشتری داشته باشد منابع بیشتری از سیستم دریافت می شود.برای مثال در JBOD Array که یک نوع RAIDاست کارایی سیستم بسیار کم تحت تاثیر قرار می گیرد اما در فرآیند های Stripping و قراردادن اطلاعات بر روی چندین دیسک کارایی سیستم عامل ممکن است به شدت تحت تاثیر قرار بگیرد. اما در RAID های سخت افزاری این Controller است که وظیفه مدیریت این فرآیند ها را دارد و سیستم عامل درگیر این موارد نمی شود. در واقع زمانیکه شما یک RAID سخت افزاری انجام می دهید اصلا سیستم عامل در کنسول مدیریت دیسک ها خود این RAID را تشخیص نمی دهد و فقط یک دیسک را مشاهده می کند. سیستم عامل در چنین شرایطی فرض می کند که اطلاعات را بر روی یک هارد درایو می نویسد در صورتیکه RAID Controller سخت افزاری این مسئله را تشخیص می دهد که چه داده ای در کجا باید نوشته شود.
این نوع RAID ، از ویژگیهایی چون Hot Spares و Drive Swapping پشتیبانی نمی کند.
در RAID نرم افزاری ما محدود به سطوح خاصی مثل ۱ و ۵ هستیم و سطوح پیشرفته تر و جذاب RAID ، عمدتا” در مدلهای سخت افزاری در دسترس هستند.
در مدل نرم افزاری، بوت شدن سیستم عامل نمی تواند از روی درایو RAID باشد و یک پارتیشن دیگر برای بالا آمدن و بوت شدن سیستم نیاز است که باعث افزایش زمان بوت و در نظر گرفتن یا تهیه یک هارد مجزا میشود.
چنانچه RAID را در یک سیستم عامل ایجاد و تنظیم کنید، فقط آن سیستم عامل می تواند به آرایه دسترسی داشته باشد و در صورت نصب سایر سیستم عامل ها در دسترس نخواهد بود، و برای محیط هایی با چند سیستم عامل میخواهند از RAID استفاده کنند مشکلاتی خواهد داشت.
برخی نرم افزارهای کمکی و یوتیلیتی های مفید ممکن است با آرایه های نرم افزاری تداخل داشته باشند. مثل Partition Magic و برنامه هایی از این قبیل که با درایو ها سر و کار دارند.
بدون شک RAID های سخت افزاری قابل اعتماد تر هستند. یک RAID نرم افزاری ممکن است به دلیل خرابی سیستم عامل و یا مشکل در درایور نرم افزار RAID باعث از بین رفتن اطلاعات روی آرایه شما شود ، حتی بعضا یک RAID نرم افزاری در صورتیکه سیستم کامپیوتری شما دارای Load کاری زیاد باشد ممکن است از بین برود و یا دچار مشکل شود ، پردازش های سنگین سیستم عامل می توانند به شدت داده های موجود در RAID های نرم افزاری را تحت تاثیر قرار دهند و بعضا فرآیند خواندن و نوشتن داده را به شدت کند کنند ، کندی در RAID ها باعث زیر سئوال رفتن اصل مفهوم و هدف از RAID و دسترسی پذیری آنها به مرور زمان می شود.
بعضی از کاربران به خاطر تجربه باگ هایی که ممکن است ضمن استفاده از RAID پیش بیاید از آن پرهیز می کنند، هر چند کنترلر های سخت افزاری RAID هم از این مشکلات دارند اما بعضی سیستم عامل ها هم هستند که در برابر این مشکلات تحمل بهتری دارند.
پیاده سازی RAID سخت افزاری از طریق RAID Controller انجام می شود که بدون نیاز به سیستم عامل از همان بدو روشن شدن سیستم ؛ قابل پیکربندی هستند اما RAID های نرم افزاری بعد از نصب سیستم عامل انجام می شوند و عمدتا ابزار ایجاد کردن RAID در واقع همان سیستم عامل است. مدیریت RAID های سخت افزاری بر عهده سیستم عامل نیست اما در RAID نرم افزاری وظیفه مدیریت RAID تماما بر عهده سیستم عامل است.
باید گفت که جواب این سوال ، بستگی دارد به :
اول : هدف و انتظاراتی که شما از RAID دارید
دوم : میزان بودجه ای که در نظر گرفته اید
اما باید بدانید که RAID نرم افزاری عمدتا” از طریق یک سیستم عامل تنظیم می شود و به طور ذاتی کارایی کمتری نسبت به آرایه های ساخته شده با کنترلرهای سخت افزاری RAID دارد. این به علت عدم وجود سخت افزار اختصاصی برای مدیریت هارد دیسکها در آرایه های RAID است.اما با این حال باید گفت که تنظیمات آن در سیستم های مبتنی بر سخت افزار ساده تر و انعطاف پذیر تر است.
دومین فاکتور مهم درانتخاب نوع نرم افزاری یا سخت افزاری RAID ، این است که آیا شما قصد دارید درایو شامل سیستم عامل تان قسمتی از یک RAID باشد یا نه ؟
بعنوان مثال بزرگترین محدودیت در انجام RAID در سیستم عاملهای ویندوز این است که ویندوز باید قبل از ایجاد آرایه RAID نصب شود. یعنی اگر شما بخواهید دیسک حاوی سیستم عامل خود را بمنظور افزایش سرعت در لود شدن Strip کنید، راهی جز استفاده از کنترلرهای RAID سخت افزاری ندارید.بنابراین اگر با ایجاد درایوهای Strip شده ، می خواهید حداکثر استفاده را ببرید یا اگر برای درایو حاوی بکاپ های خود نیاز دارید که از RAID استفاده نمایید از مادربردی استفاده کنید که کنترلر RAID را به صورت Onboard در خود دارد و یا اینکه از یک کارت کنترلر اضافه استفاده کنید.
اما اگر مثلا” فقط می خواهید سرعت بالای درایوهای Stripped را استفاده کنید به سراغ RAID نرم افزاری بروید که در ویندوز نیز از نسخه XP, 2000 این امکان فراهم شده است و ضمناً در دسترس تر و ارزانتر نیز می باشد. در RAID نرم افزاری یکی از مشکلات این است که به دلیل مراجعات زیاد و تحمیل پردازش بر CPU و ترافیک بالای جریان داده ها مشکلاتی برای سایر نرم افزارها اجرا شده بوجود میاید و گاهی باعث از کار افتادن سیستم میشود. در جمع بندی نهایی باید گفت که RAID نرم افزاری را در مواردی استفاده کنید که گستردگی کار سیستم شما زیاد نیست مثل مصارف خانگی و استفاده در محیط های اداری کوچک که حجم درخواست ها و کاربران کمتری وجود دارد . اما در محیط های با تعداد کاربران بالا و عملیات خواندن و نوشتن زیاد ، RAID سخت افزاری تنها گزینه مناسب است.به طور کلی RAID سخت افزاری علاوه بر مزیت های نرم افزاری الگوریتم های پیچیده تری را از سطوح RAID را نیز ارائه میدهد.
یک نکته مهم که نباید فراموش کنید اینست که تمام مزیتهایی که RAID ارایه میدهد در جهت کاهش اثرات از کار افتادن سیستم ها و سرورها یا افزایش سرعت و امنیت است اما هیچگاه این شیوه ها شما را از تهیه نسخه پشتیبان از اطلاعاتتان و گرفتن Backup بی نیاز نخواهد کرد . پس در کنار استفاده از RAID چه به شیوه نرم افزاری و چه با تجهیزات سخت افزاری گرفتن نسخه پشتیبان از داده ها و فایل ها را فراموش نکنید .
RAID 5 , 16 x HDD 2TB , NTFS
بازیابی اطلاعات سرور و استوریج ” باغ موزه دفاع مقدس و ترویج فرهنگ مقاومت ” در محل دیتا سنتر این موزه توسط کارشناسان خبره شرکت ویرا رسانه افزار طی چند جلسه حضور تیم بازیابی و اقدامات ریموت انجام گرفت
خدمات ارسال و بازیابی اطلاعات در خارج کشور
این خدمات جهت بازیابی های پیچیده که در ایران یا سایر کشورها ممکن نیست ارایه میگردد.هارد فوق در ایران بازیابی نشد و در نهایت توسط شرکت آمریکایی سکیور دیتا ریکاوری با موفقیت تمام انجام گردید .
شرکت رسانه افزار بالغ بر ۱۲ سال است که نماینده شرکت مشهور و معظم —– است. و در موارد لزوم از سرویس های خاص و ویژه این شرکت که در سی و چند کشور دنیا لابراتوار و دفتر دارد استفاده میکند ، تصویر فوق نیز مربوط به یکی از هاردهای مشتریان رسانه افزار است که بدلایل پیچیدگی فنی در ایران و سایر کشورها قابل بازیابی نبوده و به شرکت —– دیتا ریکاوری در—–ارسال گردید و آن شرکت موفق به بازیابی اطلاعات گردید و اکنون هارددیسک و اطلاعات بازیابی شده به تهران بازگشته است . شرکت رسانه افزار از سال ۲۰۱۴ با شرکت ——- دیتا ریکاوری در —– همکاری داشته و خدمات پیچیده ترین مشکلات بازیابی در سطح دنیا را از این طریق به مشتریان خود ارایه میکند .